Ingezonden brief: Participatie of schijnparticipatie?
Gemeenten praten graag over participatie. Burgers zouden worden betrokken, er zou worden geluisterd naar zorgen uit de buurt en samen zou gezocht worden naar oplossingen. In theorie klinkt dat mooi. In de praktijk blijkt het soms vooral een woord voor de bühne.
Rond de geplande noodopvang in onze gemeente is maandenlang gesproken met omwonenden en een klankbordgroep. Wij hebben tijd vrijgemaakt, meegedacht en ideeën aangedragen. Daarbij zijn ook duidelijke toezeggingen gedaan. Zo werd gezegd dat de inrichting van het terrein zorgvuldig zou gebeuren, dat er rekening gehouden zou worden met zichtlijnen naar woningen en dat er gekeken zou worden naar een uitstraling die past bij de omgeving.
Sterker nog: bewoners met specifieke kennis werden zelfs actief gevraagd om mee te denken. Mee te denken over natuurlijke afscheidingen en over manieren waarop de units beter en natuurlijker in de omgeving ingepast konden worden. Ideeën werden gedeeld, voorbeelden verzameld en voorstellen voorbereid. Veel van ons hebben daar onze tijd, energie en creativiteit ingestoken – met als doel om er samen iets van te maken dat niet alleen voor omwonenden prettig is om naar te kijken, maar ook voor de mensen die er straks komen wonen.
Het idee was om een plek te creëren die zo natuurlijk mogelijk oogt en zo normaal mogelijk aandoet. Een plek die daardoor ook uiterst geschikt is voor gezinnen met kinderen. Een omgeving waar mensen zich veilig en welkom kunnen voelen en waar het dagelijks leven zo normaal mogelijk door kan gaan.
Wij wilden dat het een plek zou worden die past in de omgeving en waar zowel bewoners als inwoners van de gemeente Lingewaard zich prettig bij kunnen voelen. Veel van ons hebben daar onze ziel en zaligheid ingestopt, in de veronderstelling dat onze inbreng daadwerkelijk zou bijdragen aan de uiteindelijke inrichting van het terrein.
Maar wat blijkt maanden later? Overleggen worden uitgesteld, voorstellen blijven uit en belangrijke keuzes blijken ondertussen al te zijn gemaakt. De units blijken standaard gehuurd te zijn, aanbestedingen zijn al afgerond en de ruimte om daadwerkelijk invloed uit te oefenen lijkt verdwenen.
Bovendien zeggen de gemeente en het COA letterlijk: “het is gezegd, het is toegezegd”, maar tegelijkertijd “het had niet toegezegd mogen worden”. Zo ontstaat verwarring en frustratie bij iedereen die tijd en energie heeft gestoken in dit proces.
Wat overblijft is het gevoel dat participatie vooral een proces was om draagvlak te suggereren, niet om daadwerkelijk samen beslissingen te nemen.
Tijdens de gesprekken zijn ook concrete punten aangedragen die voor ons belangrijk zijn. Denk bijvoorbeeld aan duidelijke rust- en regeltijden, registratie van wie er op het terrein aanwezig is en aanvullende veiligheidsafspraken die passen bij deze specifieke situatie. Geen onredelijke eisen, maar praktische afspraken die bijdragen aan duidelijkheid en veiligheid voor zowel bewoners als omwonenden.
Ook op deze punten wachten wij nog steeds op concrete uitwerking.
Inmiddels zijn hierover meerdere brieven gestuurd en vragen gesteld aan de gemeente en betrokken partijen. Tot op heden blijven duidelijke antwoorden uit. Juist daarom vinden wij dat alle bewoners en inwoners van de gemeente Lingewaard het recht hebben om te weten hoe het proces rondom deze opvanglocatie daadwerkelijk verloopt.
Daar komt bij dat informatie vaak laat of onvolledig wordt gedeeld. Notulen van overleggen laten soms weken op zich wachten en belangrijke documenten of voorstellen worden niet direct met alle betrokken bewoners gedeeld. Voor velen van ons voelt het alsof we maandenlang tijd en energie hebben geïnvesteerd in een proces waarin onze inbreng uiteindelijk nauwelijks verschil maakt.
Niemand ontkent dat er oplossingen nodig zijn voor opvang. Maar als je burgers uitnodigt om mee te denken, moet je dat ook serieus doen. Anders ondermijn je het vertrouwen van inwoners in hun eigen gemeente.
Woensdag 18 maart mogen we weer naar de stembus. Misschien is dit een goed moment om als inwoners even stil te staan bij de vraag wie er in de gemeenteraad echt opkomt voor inwoners. Wie stelt kritische vragen? Wie controleert het bestuur? En wie luistert naar de mensen die hier wonen?
*Enkele bewoners/omwonende van De Pas en enkele leden van de klankbordgroep Noodopvang*